{"id":10420,"date":"2022-12-30T09:51:06","date_gmt":"2022-12-30T09:51:06","guid":{"rendered":"https:\/\/kede.com.br\/news\/ble-mae-cadarnleoedd-yr-iaith-ym-mhob-sir-yng-nghymru\/"},"modified":"2022-12-30T09:51:07","modified_gmt":"2022-12-30T09:51:07","slug":"ble-mae-cadarnleoedd-yr-iaith-ym-mhob-sir-yng-nghymru","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kede.com.br\/news\/ble-mae-cadarnleoedd-yr-iaith-ym-mhob-sir-yng-nghymru\/","title":{"rendered":"Ble mae ‘cadarnleoedd’ yr iaith ym mhob sir yng Nghymru?"},"content":{"rendered":"


\n<\/p>\n

\n
\n
\n
\n
<\/picture><\/span><\/div>
Disgrifiad o\u2019r llun, <\/span><\/p>\n

‘Seiont 1’ yn ne Caernarfon sydd \u00e2’r canran uchaf o siaradwyr Cymraeg yn y wlad – tra bod Llanrug gerllaw yn dal i allu hawlio teitl y ‘pentref mwyaf Cymraeg’<\/p>\n<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n

\n
\n
\n
\n

Iolo Cheung <\/p>\n

Gohebydd BBC Cymru<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Ddechrau Rhagfyr cafodd y ffigyrau diweddaraf am nifer y siaradwyr Cymraeg yng Nghymru eu cyhoeddi, <\/b>gan ddangos cwymp cenedlaethol o 19% i 17.8%<\/a>.<\/b><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Ond fel ‘dyn ni’n gwybod, mae’r canlyniadau’n amrywio’n sylweddol fesul sir, gyda 64.4% o bobl yng Ngwynedd yn gallu siarad Cymraeg o’i gymharu \u00e2 dim ond 6.2% ym Mlaenau Gwent.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Ac mae ‘na amrywiaeth o fewn y siroedd hynny hefyd. Felly, lle mae ‘cadarnleoedd’ yr iaith ym mhob ardal bellach?<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Yn rhan gyntaf ymchwiliad pellach i rai o ystadegau Cyfrifiad 2021, mae BBC Cymru Fyw wedi bod yn edrych ar ba ardaloedd ym mhob awdurdod lleol sydd \u00e2’r ganran uchaf o siaradwyr.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

Gostyngiad mewn ‘cadarnleoedd’<\/span><\/h2>\n<\/p>\n
\n
\n

Fel yr ardaloedd fwyaf ‘Cymraeg’ yn eu siroedd, mae’r rhestr isod yn dangos y llefydd yng ngwahanol rannau’r wlad ble mae’r iaith ar ei chryfaf o fewn y gymuned.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Ond un peth i’w nodi yn yr ystadegau yw bod y cwymp cyffredinol ar draws Cymru hefyd yn cael ei adlewyrchu hyd yn oed yn y ‘cadarnleoedd lleol’ hyn.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

O’r 110 ardal sy’n cael eu rhestru isod (pump fesul sir), fe welodd 72 ohonynt gwymp yng nghanran y siaradwyr, gyda 38, neu tua thraean, yn gweld cynnydd.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n

Nid yn unig hynny, ond fe welodd dros hanner yr ardaloedd hynny gwymp yng nghanran eu siaradwyr oedd yn fwy na chyfartaledd eu sir, gan awgrymu bod y dirywiad yn digwydd yn gynt na’r disgwyl yno.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

\n
\n